ÖNE ÇIKANLAR :
İSTANBUL13°C
Çok Bulutlu

YAZARLAR

Rus Baharı’mı geliyor?

Furkan Kaya

15 Nisan 2014 Salı 08:38
  • A
  • A

 

Ukrayna’da Batı yanlısı göstericilerin Avrupa Birliği ile yakınlaşma isteği üzerine başlayan

gösteriler, ABD ile Rusya’yı Ukrayna üzerinden karşı karşıya getirdi. Bu “bilek güreşi”

bölgedeki tansiyonu bir anda yükseltirken, Putin kendi karakterine de uygun davranarak

gerektiği kadar “soğukkanlı” dış politika duruşu sergiledi ve uygun zamanı kollayarak

Kırım’ın tarihsel bir Rus mirası olduğunu iddia ederek bölgenin ilhakını gerçekleştirdi. Batılı

devletler ve kurumlar ortak sesle bu hukuksuzluğun derhal son bulmasını haykırsa da Kırım

artık Rusya’nın yeni dış politika stratejisinde önemli enstrümanlarından biri olmuş durumda.

Kırgızistan’da ABD’nin yerini Rusya alıyor.

Şimdi ise akıllara Rusya’nın “Arap Baharından” esinlenerek bölgeye “Rus Baharını mı

getirmek istiyor?” sorusu geliyor. Örneğin, bilindiği üzere Kırgızistan’ın Manas Askeri Üssü

hem Rusya hem de ABD için büyük önem teşkil ediyor. Çünkü bu üs, Çin’e dirsek teması

sağlarken, Afganistan’a ulaşımda ve terörle mücadelede kritik hareket noktasıdır. 2014 yılı

itibariyle ABD Manas Üssünü boşaltmaya başladı. Bunun nedeni olarak Amerika’nın askeri

tasarruf tedbirleri gösterilebilir fakat Rusya’nın Kırgızistan üzerindeki hatırı sayılır baskısı ve

Çin’in bu husus üzerindeki duruşu önemli faktörlerden biri olduğu göz ardı edilmemeli. Rus

şirketleri şimdiden Kırgızistan’ın büyük şirketlerine ortak olmaya başladı. Son olarak Manas

hava limanının yarı hissesini alma yönünde önemli adımlar atıldı.

Rusya Kazakistan’da ki Rus azınlığı isyana teşvik eder mi?

Diğer taraftan Kazakistan, Rusya’nın Ukrayna ve Kırım politikalarından büyük rahatsızlık

duyuyor. Kazakistan için en büyük ulusal tehlike, ülke içindeki Rus azınlığın ayrılıkçı

isyanlar başlatma ihtimalidir. Çünkü ülkenin kuzeyinde önemli sayıda Putin’in Ukrayna

stratejisi destekleyen Rus azınlığı yaşıyor. Bu nedenle önemli sayıdaki Ruslar’ın merkezi

otoriteye bağlılıklarından emin olmak ve bunun garantisini vermek oldukça zor. Kazak

karar vericilerin en büyük endişesi de bu mesele üzerinde yoğunlaşıyor. Kırım’ın ilhakı,

bağımsızlığını kazanması ve yeni anayasa gibi gelişme ve söylemler, coğrafyada ayrılıkçı

seslerin yükselmesine neden olabilir. Elbette Rusya’da bu endişenin farkında ve Kazakistan

pazarındaki ekonomik gücünü siyaset üzerinde kullanma yolunu tercih edecektir. Eğer Rusya

bir şekilde Kazakistan içindeki Rus azınlığın güvenlik zafiyeti olduğu iddiası ile müdahaleye

kalkışırsa, bu büyük ölçekte diğer Sovyet sonrası ülkeler için güvenlik tehdidi oluşturacak.

Rusya’ya daha bağımlı bir Çin.

Bilindiği üzere Çin, Rusya’nın stratejik ortaklarından biri fakat Kırım’ın ilhakı konusunda

Rusya ile hemfikir değil. Bunun altında yatan en büyük sebep ise Çin’in topraklarında

egemenlik sorunu olan bölgelere örnek teşkil etmesinden çekinmesidir. Yine de Çin Rusya’ya

karşı sesini fazla yükseltemiyor. Çünkü Rusya her zaman olduğu gibi enerji kartını yine

masaya koyarak Avrupa pazarına olan bağımlılığını azaltmak için Çin’e yaptığı enerji

ihracatını 2 katına çıkarmayı istiyor. 2018 yılına kadar Rusya, Çin’e olan petrol ihracatını 50

milyon tona kadar çıkarmayı planlamasıyla Çin, Rusya’nın en büyük müşterisi konumuna

gelecek. Yani Rusya’ya daha bağımlı bir Çin karşımıza çıkacak.

Kalıcı istikrar için güç coğrafyaya adil şekilde yayılmalıdır.

Neticede bu gelişmeler karşısında ABD’nin rolü büyük önem taşıyor. Washington’un Asya-
Pasifik politikaları kapsamında coğrafyanın üzerinden çıkar sağlamak istemesi önündeki en

büyük engellerden biri Rusya’dır. Dolayısıyla olası bir “Rus Baharına” imkan vermemek için

ABD, Soğuk Savaşta sürdürdüğü “çevreleme politikasına” ülke yönetimlerini kontrol ederek

devam etmek isteyecektir. Fakat bölgede kalıcı kontrolün sağlanabilmesi için gücün coğrafya

genelinde adil dağılımını sağlamak ve bunu siyasi olarak devamlılığını sağlayacak kurumların

Haftanın Sözü: “Kitaplar akıllı kişilerin bahçeleridir.”

                                                                         Hz. Ömer 

YORUM YAZ
Henüz yorum yapılmamış.

Yorum yapmak için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Yada Misafir Olarak Yorum Yapabilirsiniz.Üyeliğiniz varsa üye girişi yapabilirsiniz. Yeni üyelik için üyelik formunu kullanabilirsiniz.